Dołącz do czytelników
Brak wyników

Uniqueskills , Otwarty dostęp

26 lutego 2021

NR 21 (Luty 2021)

Możliwe błędy podczas uczenia dorosłych

48

Osoby dorosłe uczą się języka angielskiego w inny sposób niż dzieci czy młodzież. Mają inne priorytety, inny jest ich cel nauki i dysponują inną ilością czasu. Aby efektywnie uczyć, musimy przemyśleć sobie wiele rzeczy i zaplanować odpowiedni proces. W tym wszystkim mogą pojawić się na naszej drodze pewne wyzwania, które mogą doprowadzić do błędów. W tym artykule przedstawię nie tylko kilka błędów, które mogą wydarzyć się podczas uczenia dorosłych, ale także sposoby na to, jak sobie z nimi poradzić i je rozwiązywać w możliwie najprostszy sposób.

Ćwiczenie 1 

Zanim przejdziemy do analizy możliwych błędów przy uczeniu dorosłych, dobrze byłoby, gdybyśmy przeanalizowali naszą sytuację, w której się znajdujemy. W tym celu możemy wykonać następujące ćwiczenie. Jeśli mamy już jakieś doświadczenie w uczeniu osób dorosłych języka angielskiego, to na kartce papieru notujemy wszystkie te sytuacje, które zaskoczyły nas lub które spowodowały pewne komplikacje na naszych lekcjach. Do każdego z problemów staramy się wymyślić odpowiednie rozwiązanie, myślimy także, jak możemy je wprowadzić. Jeśli jednak dopiero zaczynamy naszą przygodę z uczeniem języka angielskiego osób dorosłych, to możemy pomyśleć o tym, co możne nas spotkać, jeśli będziemy uczyć taką grupę wiekową. Możemy postarać się „wejść w buty” tej grupy docelowej. Możemy wyobrazić sobie, że to my chcemy zacząć uczyć się nowego języka. Pod tym kątem warto przeanalizować nasze wyzwania, problemy, słabe punkty. Do zapisania wszystkich wniosków przyda się poniższa tabela.

POLECAMY

  Rozwiązania Potrzebne materiały  Notatki

Problem 1 (jaki?)

     

Problem 2 (jaki?)

     

Problem 3 (jaki?)

     

Z uwagi na to, że błędów przy uczeniu w każdej grupie docelowej jest sporo, w tym artykule przedstawię tylko kilka najbardziej popularnych. Możemy podzielić sobie te błędy na uczenie klientów w wersji online i offline.

Ćwiczenie 2

Dobrą propozycją jest zanotowanie błędów lub wyzwań, które kojarzą się nam z pracą online i pracą offline w uczeniu języka angielskiego osób dorosłych. Powinniśmy przeznaczyć na to ćwiczenie około 5–10 minut. Zapisujemy wszystkie propozycje, które przychodzą nam do głowy. Nie zastanawiamy się nad ich poprawnością tylko notujemy je wszystkie, aby o niczym nie zapomnieć. Następnie zastanawiamy się, jakie jest możliwe rozwiązanie danego wyzwania lub błędu. Odpowiedzi zapisujemy w tabeli. Jeśli będziemy prowadzić taki plik wersji online, to zdecydowanie łatwiej będzie nam go edytować i uaktualniać co jakiś czas. Możemy także wymieniać się swoimi pomysłami z innymi nauczycielami i wspólnie pracować nad takim plikiem. Wszystko po to, aby uzbierać jak największą kolekcję wyzwań lub błędów przy uczeniu osób dorosłych. 

 

Uczenie online

Uczenie offline

Wyzwanie 1/Błąd 1

   

Możliwe rozwiązanie

   

Wyzwanie 2/Błąd 2

   

Możliwe rozwiązanie

   

Wyzwania w wersji online

Z uwagi na światową sytuację zdrowotną uczenie online jest obecnie podstawą do uczenia nie tylko osób dorosłych, ale także uczniów na różnych etapach edukacyjnych. Mogłoby się wydawać, że uczenie online jest zawsze bardzo proste i intuicyjne. I w dużej ilości przypadków tak jest, ale zdarzają się także pewne błędy. Ich skala zależy od tego, na jakim etapie gotowości do nauki online są nasi uczniowie. Błędy, które mogą tutaj występować mogą dotyczyć obsługi technicznej sprzętu, oprogramowania, ważnych kwestii technicznych związanych z funkcjonowaniem zajęć, sposobami komunikacji i przeprowadzenia lekcji językowych online i nie tylko.

Jednym z błędów które, mogą pojawić się przy uczeniu online jest to, że nasi kursanci nie będą czuli się wystarczająco pewnie w wykorzystaniu zaproponowanych przez nas nowoczesnych technologii. 

Może to polegać na tym, że uczniowie będą mieć problemy z zalogowaniem się do danej platformy, nie będą wiedzieli do końca jak się nią obsługiwać, nie przejdą odpowiedniego krótkiego przeszkolenia. Jeśli założymy, że osoby dorosłe znają i korzystają z oprogramowania, które chcemy im zaproponować na lekcjach angielskiego, może lepiej na początku zadać im kilka pytań, aby sprawdzić, czy faktycznie wszystko jest dla nich jasne. Możemy także przygotować dla uczniów krótką instrukcję w formacie PDF łącznie ze screenami. W tej instrukcji mogą być najważniejsze zagadnienia dotyczące tego, jak zalogować się odpowiednio, jak korzystać z różnych narzędzi potrzebnych do uczestnictwa w zajęciach. W takim pliku możemy także zamieścić zestaw pytań i odpowiedzi, które mogą paść od naszych kursantów. Jak stworzyć taki zestaw pytań? Najlepiej notować sobie różne pytania, które pojawiają się w toku prowadzenia lekcji językowych od uczniów. Następnie wystarczy zebrać je w jednym miejscu, ułożyć w logiczną całość i zapisać krótkie odpowiedzi. W takim pliku warto także ująć bardzo proste rzeczy, takie jak chociażby: jak utworzyć konto w danym programie, jak odzyskać, jak uruchomić kamerę lub to, jaki sprzęt jest potrzebny do skorzystania z efektywnej lekcji online. Jeśli założymy, że nasi kursanci znają bardzo dobrze zasady działania danego oprogramowania, może okazać się że zabraknie nam czasu na odpowiedzenie na ważne pytania. Dlatego zawsze warto się upewnić. Taki plik z krótką instrukcją możemy wysłać przed pierwszymi zajęciami dla uczniów do zapoznania się, a na spotkaniu upewnić się, czy wszystkie kwestie są wyjaśnione i czy nie ma żadnych innych pytań.

Wyzwania w wersji offline

Istnieje także szereg różnych wyzwań lub błędów, które możemy popełnić ucząc offline. Aby zebrać szerszą kolekcję błędów, możemy przedyskutować różne zagadnienia z naszymi znajomymi nauczycielami, dzięki czemu poszerzymy swoją perspektywę. Wyzwania lub błędy przy uczeniu stacjonarnym mogą dotyczyć metodyki uczenia języka angielskiego, doboru technik i środków, stylu uczenia. Mogą być to też błędy związane z utrzymywaniem dyscypliny, porządku na zajęciach, odpowiedniego poziomu motywacji, wykorzystania elementów w coachingu i tutoringu w edukacji. A to tylko kilka przykładów wyzwań, które mogą się pojawić.

Kilka ważnych przykładów

Zakładanie z góry
Jeden z błędów, które popełniamy przy uczeniu dorosłych to zakładanie różnych rzeczy z góry. W tym przypadku wielu nauczycieli zakłada, że jeżeli uczą grupy nieco bardziej zaawansowane, a nie takie, które zaczynają od poziomu starter lub beginner, to dane grupy językowe mają opanowaną w całości podstawową gramatykę języka angielskiego. Takie założenie często jest bardzo błędne i powoduje, że komplikuje nasze plany dotyczące nauki i planowania lekcji. Popełnienie takiego błędu często skutkuje tym, że trzeba jeszcze raz omawiać najważniejsze punkty gramatyczne i znaleźć na to czas w grafiku lekcji. 

Są jeszcze inne rzeczy, które możemy założyć z góry, a które mogą okazać się błędne. Jeśli dostaniemy informacje o poziomie danej grupy językowej, to musimy zawsze ten poziom zweryfikować. Nie możemy założyć, że będzie on adekwatny zawsze.

Może zdarzyć się tak, że trzeba będzie wykonać badanie poziomu językowego i poziom zmienić. Te i wszystkie inne rzeczy najczęściej okazują się na pierwszym spotkaniu. Dlatego też warto przygotować sobie materiały do zajęć na dwóch poziomach sąsiadujących ze sobą. Jeśli okaże się, że poziom kursantów będzie niższy od zakładanego lub wyższy, to zawsze możemy wykorzystać przygotowane wcześniej 
materiały.

Brak cyklicznego monitoringu 
Wyobraźmy sobie taką sytuację. Ustalamy z naszymi klientami określony plan pracy związany z efektywną nauką języka angielskiego. Każdy wie, jakie są jego obowiązki i z czego będzie rozliczany oraz w jaki sposób. Wszystko wydaje się być oczywiste.

Klienci mają przejrzysty plan pracy. A my mamy ich w nim wspierać. I wszystko teoretycznie jest poprawne, do momentu, gdy zapominamy o tym, aby na bieżąco monitorować postępy naszych uczniów. 

Możemy założyć, że jeśli uczymy osoby dorosłe, to ich motywacja do nauki będzie większa i po ustaleniu planu pracy będą z nim działać samodzielnie. Nie jest to jednak tak oczywiste. Musimy pamiętać o tym, że osoby dorosłe mają wiele różnych obowiązków związanych z życiem zawodowym i prywatnym i to są po prostu ich priorytety. Może okazać się, że nauka języka angielskiego nie będzie tak istotna. Jeśli nie będziemy monitorować na bieżąco postępów naszych klientów i nie będziemy ich sprawdzać, to nie możemy mieć pewności dotyczącej tego, w jakim stopniu uczą się języka angielskiego i wykonują zadania dodatkowe ze swojego planu. Jeśli chcemy monitorować działania językowe naszych kursantów, powinniśmy co jakiś czas pytać i o to, jak idzie im realizacja danego planu i czy mają jakieś pytania dotyczące angielskiego. Jeśli będziemy trzymać rękę na pulsie, łatwiej będzie wytworzyć dobre relacje z naszymi kursantami, jak również wspierać w nauce i rozwiązywaniu językowych wyzwań.

Za dużo elastyczności
To może nie wydawać się aż tak oczywiste. Jeśli kursanci mają za dużo możliwości, może to działać na naszą niekorzyść. Jak to zrozumieć? Wspomnę o takim przykładzie. Wyobraźmy sobie, że kursanci mogą elastycznie odwoływać i przekładać zajęcia językowe i nie ponoszą za to odpowiedzialności. Z punktu widzenia klienta jest to bardzo ciekawe rozwiązanie. Z punktu widzenia nauczyciela wywołuje to dużo chaosu i niepewności. Nigdy nie możemy być pewni, czy się odbędą, czy może zostaną odłożone w czasie. A to tylko jeden przykład tego, że za duża elastyczność może wpłynąć negatywnie na naukę i na cały proces nauki. Niestety, wiele razy spotkałam się z tym, że osoby dorosłe nadużywały takiej elastyczności, a potem nie były zadowolone z efektów nauki. Gdyby jednak wzięły pod uwagę to, ile zajęć zostało zmienionych w grafiku, myślę, że ich perspektywa by się zmieniła. Punkt o elastyczności oznacza też to, że staramy się za bardzo dopasować. Jak to jest możliwe?

Oczywiście w dzisiejszych czasach tworzenie kursów szytych na miarę jest istotne i elastyczność jest ważną cechą. Nie możemy jednak zapomnieć o tym, że są pewne punkty, których nie warto i nie powinniśmy zmieniać. Są to, na przykład, punkty związane z regulaminem prowadzenia zajęć, ich prowadzenie ogólnie określoną formą i tak dalej. Jednym z lepszych rozwiązań przy tym wyzwaniu jest to, aby na początku zajęć z klientami ustalić wszystkie najważniejsze zasady dotyczące funkcjonowania na zajęciach języka angielskiego. Jeśli to możliwe, warto wszystko od razu mieć napisane i potwierdzone. Mogą być to zapisy zawarte w umowie do kursu językowego lub po prostu forma maila. Najważniejsze jest to, żeby każda ze stron wiedziała, jakie są jej przywileje, ale też i obowiązki.

Za długie godziny pracy 
Ten błąd powoduje, że zaburza się nam rytm dnia i mamy za dużo pracy w stosunku do czasu wolnego. Jest to oczywiście dosyć kusząca propozycja, ponieważ w teorii im więcej pracujemy, tym więcej zarabiamy. Musimy jednak pamiętać o tym, że nasz czas pracy musi mieć swój początek i koniec. Z...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Horyzonty Anglistyki"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy