Dołącz do czytelników
Brak wyników

Five o'clock

20 sierpnia 2021

NR 24 (Sierpień 2021)

ON i ONA w STEREO integrated skills lessons on stereotypes

19

Jako nauczycielka języka angielskiego w liceum ogólnokształcącym wielokrotnie się przekonałam, że nastolatki chętnie i dużo mówią wtedy, kiedy się z czymś nie zgadzają. Kiedy zaskoczy się ich jakimś stwierdzeniem, którego nie podzielają. Zupełnie się wtedy nie zastanawiają, czy i kiedy warto ewentualnie zabrać głos, tylko od razu chcą zaprezentować swoje odrębne zdanie. 

Można to zjawisko wykorzystać na lekcjach, kiedy chcemy sprowokować naszych uczniów do spontanicznych wypowiedzi na jakiś temat. Jeśli z kolei zależy nam na spieraniu się czy debacie – warto pokusić się o taki wybór tematu, żeby wyłoniły się wśród uczniów różnice zdań. W rezultacie rozpętuje się dyskusja, a o to nam przecież od początku chodziło, prawda?

POLECAMY

Jednym z tematów, które wzbudzają silne i sprzeczne uczucia są wszelkiego rodzaju stereotypy. Z mojego doświadczenia wynika, że bazujące na nich lekcje zawsze się udają – czy będą to stereotypy narodowe (typu: Gościnni i towarzyscy Włosi świetnie gotują, a Anglicy są chłodni i zdystansowani), czy dotyczące wieku (na przykład: Starsze osoby nie mają żadnych zainteresowań, a nastolatki są zawsze szczere), czy też jeszcze inne. Opiszę tutaj blok dwóch lekcji, na których poćwiczymy z uczniami czytanie, mówienie i pisanie (integrated skills), bazując na stereotypach dotyczących relacji damsko-męskich. Otóż proponuję rozdać uczniom karty pracy z wydrukowanymi dziesięcioma dowcipnymi stwierdzeniami na temat kobiet (JOKES FOR HIM) oraz z taką samą liczbą dowcipów na temat mężczyzn (JOKES FOR HER). 

Poniżej zamieszczam komplet wykorzystanych w projekcie żartów. Na swoich lekcjach miałam je wydrukowane na kartkach w czterech różnych kolorach i pocięte (na przykład: początki „kobiece” były białe, zakończenia żółte, a początki „męskie” zielone z błękitnymi zakończeniami – tak jest łatwiej i szybciej).

JOKES FOR HER [- white]

Mommy, what happens when a car gets too old and rusty to work?
How many men does it take to change a loo roll?
How do men sort their laundry?
What is the thinnest book in the world?
What is a man’s idea of helping with the housework?
What does a man consider a seven-
-course meal?
Wife: Where do you want to go on holiday this year?
Husband: Somewhere I’ve never been before.
What’s a man’s idea a of a romantic evening?
What did the experts of the nineties discover that could do the work of ten men?
When is the only time a woman can change a man?

JOKES FOR HER [- yellow answers]

(the answers should be scrambled – 
what we see below are the matches) 

Someone sells it to your father.
We don’t know – it’s never happened.
”Filthy”, and ”filthy but wearable”.
”What Men Know about Women”.
Lifting his legs so you can vacuum.
A hot dog and a six-pack of beer.
Wife: How about the kitchen?
A candlelit football stadium.
A woman.
When he’s a baby.

JOKES FOR Him [- Green]

Why did the supermodel stare at the orange juice carton?
Did you hear about the guy who finally figured out women?
Why did God make men first?
How many women does it take to change a lightbulb?
How many men does it take to open a beer?
Why do women get married in white?
A man noticed his credit card has been stolen, but he didn’t report it.
What’s the best way to remember your wife’s birthday?
How do you know when the honeymoon is over?
Why did God create Eve?

JOKES FOR Him [- blue answers]

(the answers should be scrambled – 
what we see below are the matches) 

Because it said: Concentrate.
He died laughing before he could tell anybody.
He didn’t want a woman to look over his shoulder.
None, they just sit in the dark and moan.
None. It should be opened by the time she brings it to the couch.
So they’ll match the household appliances.
The thief was spending less than his wife.
Forget it once.
You phone home to say you’ll be late for dinner and the answer machine tells you it’s in the microwave.
To iron Adam’s leaf.

Na początku prosimy o pracę w małych grupach, polegającą na dobraniu zakończeń pasujących do początkowych zdań. Już po kilku minutach będzie widać, że nie wszystkie żarty będą do wszystkich przemawiać. Poprosimy wtedy o wytłumaczenie tego zjawiska – chodzi o to, aby uczniowie sami wpadli na to, że dowcipy oparte są na damsko-męskich stereotypach i dlatego nie wszystkim wydają się celne lub śmieszne. To jest również dobry moment na podanie definicji stereotypu, na uświadomienie uczniom, że stereotypy bardzo często są krzywdzące, niesprawiedliwe, niezgodne z prawdą, a jednak zadomowione w kulturze, i warto umieć je identyfikować, bronić się przed nimi i rozbrajać je.
Kolejnym krokiem będą komentarze – uczniowie zastanowią się w grupach, o czym właściwie dany dowcip mówi, na jakim stereotypie się opiera, jakie cechy charakteru lub zachowania piętnuje albo wyśmiewa. Poniżej – dla ogólnej orientacji – zamieszczam przykładowe odpowiedzi moich siedemnasto- i osiemnastolatków (jedna z grup w trzeciej klasie liceum). 

STEREOTYPICAL MEN (JOKES FOR HER) – 
STUDENTS’ COMMENTS

A poor bread-winner/born loser/a failure
Sloppy/lazy
Slovenly
Ignorant
Lazybones/inconsiderate/unhelpful
Primitive/unsophisticated/a simpleton/no manners
Inconsiderate/cold/never helps
Keen on sports/fond of sports/egotistic
Ineffective/disorganized/inefficient
Stubborn/obstinate/pig-headed

 

STEREOTYPICAL WOMEN ((JOKES FOR HIM))– 
STUDENTS’ COMMENTS

Dim/naive/silly/gullible
Complicated/ridiculous
Curious/nosy/prying/talkative/love gossiping
Helpless/inefficient/impractical/dependent on others
Should make men’s lives easy
Their place is in the kitchen
Extravagant/wasteful/demanding
Vindictive/revengeful
Lazy
Destined to do household chores

Po porównaniu komentarzy uczniowskich między grupami prosimy o przyjrzenie się obrazowi kobiety i mężczyzny, jaki wyłania się z podanych dowcipów. I tutaj zazwyczaj następuje bardzo zawzięta dyskusja – nastolatki wypowiadają się przeciwko stereotypowemu pojmowaniu męskich i kobiecych ról w społeczeństwie. Podają przykłady, przekonują, argumentują, wyjaśniają – w takiej sytuacji myślę, że warto dać im się wypowiedzieć (nawet z błędami – pod warunkiem, że ich wypowiedzi będą komunikatywne) – nastolatki bardzo sobie cenią taką możliwość.

Ponieważ chcemy, aby nasi uczniowie poćwiczyli również pisanie, pokazujemy im kilka zdjęć lub obrazków, do których mogliby ułożyć pasujące według nich dialogi. Poniżej opisuję króciutko typowe zdjęcia, jakie rozlosowałam wśród swoich uczniów (oczywiście, jak zwykle, z dawno przeczytanych, nieaktualnych egzemplarzy tygodnika TIME, który kiedyś przez kilka lat prenumerowałam). Można tu oczywiście wykorzystać cokolwiek, na przykład niektóre z fotografii z maturalnych repetytoriów (materiały do ćwiczenia matury ustnej). Co pomaga w pisaniu to fakt, że zdjęcia są dobrej jakości, pełne szczegółów i duże (format A4), a mimika i język ciała wyraziste (fotografie pozyskuję głównie z reklam), więc aż się proszą o interpretację.

UŻYTE FOTOGRAFIE – kilka przykładów

  • Para staruszków (on i ona) na spacerze na miejskim ryneczku
  • Dwoje młodych ludzi (dwudziestolatków) rozmawia w samochodzie, on prowadzi
  • Pan i pani (trzydziestolatkowie) przy zastawionym stole w restauracji na lotnisku
  • Para młodych ludzi przed komputerem (napis: BOOK YOUR ROOM EASILY)
  • Para bardzo młodych ludzi w kuchni – ona robi sałatkę, on wrzuca ubrania do pralki)
  • Ojciec rozmawia z synem studentem podczas wspólnej gry w bilard
  • Dwie kobiety w średnim wieku rozmawiają we wnętrzu mieszkania

Pozostawiamy to decyzji uczniów, czy wymyślane przez nich rozmowy będą się mieściły w ramach stereotypu (jeden z takich dialogów ze swoich lekcji przytaczam poniżej dla przykładu), czy właśnie wbrew stere...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Horyzonty Anglistyki"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy