Dołącz do czytelników
Brak wyników

Uniqueskills

10 grudnia 2019

NR 14 (Grudzień 2019)

Jak stworzyć prostego e-booka dla uczniów?

117

Coraz częściej nasi uczniowie korzystają z materiałów zamieszczonych w chmurze i w internecie. Odwiedzają różne strony internetowe, korzystają z popularnych aplikacji dla nastolatków i swoje życie przenoszą do świata online. Jeśli nasi uczniowie nie przepadają za korzystaniem z papierowych książek i zeszytów ćwiczeń, możemy w łatwy sposób zachęcić ich do wersji ćwiczeń lub materiałów przygotowanych w formacie gotowym do pobrania na urządzenia mobilne i telefony. Jak to zrobić? Jedną z ciekawszych alternatyw jest stworzenie prostego e-booka dla uczniów.

Dlaczego e-book?

Powodów, dla których uczniowie wybierają formaty elektroniczne, jest wiele. Wszystko zależy od grupy docelowej, czyli od wieku uczniów i ich zainteresowań, ale z uwagi na to, że jesteśmy otoczeni mediami społecznościowymi i różnymi serwisami, uczniowie mogą woleć przebywać w świecie online. Materiały cyfrowe mają taką zaletę nad drukowanymi, że mogą być dostępne bardzo szybko na różnych urządzeniach oraz nie ważą wiele. Można to rozumieć dwojako. Rozmiar samego pliku online nie jest zbyt duży – uczniowie nie noszą książek papierowych, tylko korzystają z materiałów elektronicznych na laptopach, tabletach lub smartfonach.

E-booki zaspokajają potrzeby znalezienia informacji bardzo szybko, ponieważ można wykorzystywać w nich skróty klawiszowe, aby znaleźć informację w szybszy sposób niż w książce tradycyjnej.

Dodatkowo atrakcyjną dla uczniów może być opcja dodawania komentarzy i podkreślania w tekście najważniejszych dla nich elementów. W łatwy sposób można też dzielić się materiałami online, udostępniając je innym uczniom lub nauczycielom.

Należy jednak pamiętać o tym, że materiały drukowane i papierowe także mają swoje plusy. Ich nadrzędną zaletą jest to, że nie obciążają oczu tak bardzo jak korzystanie z różnych sprzętów elektronicznych. Warto opowiedzieć także uczniom o zaletach korzystania z materiałów książkowych i ćwiczeniowych.

Dlaczego mamy tworzyć e-booki dla naszych uczniów?

Jaka jest zasadność tworzenia nowych treści dla naszych uczniów, skoro w internecie dostępnych jest tyle różnych plików PDF, planów lekcji, artykułów metodycznych, skryptów i innego rodzaju materiałów? Istnieje wiele odpowiedzi na to pytanie. Oto niektóre.

  • Personalizacja – nawet jeśli korzystamy z materiałów stworzonych przez kogoś innego, to nie możemy w pełni oczekiwać, że będą idealnie dopasowane do preferencji naszych uczniów. Oczywiście, zazwyczaj wybieramy materiały, które są bardziej skorelowane z naszą klasą. Jednakże dopiero, jeśli stworzymy dany materiał od początku do końca, to możemy mieć pewność, że będzie odpowiadał potrzebom całej klasy. Jeśli dopiero zaczynamy pracę jako nauczyciel, to nie dysponujemy tak dużą bazą różnego rodzaju ćwiczeń i kart pracy, zatem tworzymy swoje autorskie materiały.
     
  • Prawa autorskie – tworząc własne materiały, mamy pewność, że raz stworzone posłużą kolejnym rocznikom i innym klasom na długo. Dodatkowo, jesteśmy autorami wszystkich treści, więc mamy pewność, że nie zostaną usunięte w internecie ani nie będziemy mieć problemów związanych z naruszeniem praw autorskich. Powyższa zasada działa oczywiście w przypadku, gdy przy tworzeniu naszych treści będziemy zwracali uwagę na przestrzeganie zasad tworzenia treści i prawa autorskiego.
     
  • Lekkość – tworzone e-booki są bardzo lekkie. Uczniowie nie muszą nosić wielu książek w swoich torbach, a mogą mieć dostęp do kilkunastu krótkich e-booków stworzonych przez nas, które pomogą im w różnych aspektach języka angielskiego.
     
  • Dostępność – po wygenerowaniu e-booka oraz  ustaleniu sposobu dystrybucji nasi uczniowie mają do niego dostęp praktycznie cały czas. Dobrą strategią jest dopilnowanie, aby uczniowie pobrali danego e-booka od razu po kliknięciu na dany link na swoje urządzenie końcowe.

Jakie formy e-booka możemy przygotować dla uczniów?

Na całe szczęście, nie ma tylko jednego rodzaju e-booka, którego możemy przygotować dla uczniów. Wszystko zależy od naszej kreatywności oraz od celu materiału. Oto kilka propozycji formy:

  • E-booki poradnikowe
    Jeśli mamy duże doświadczenie w nauczaniu, to zapewne pojawia się wiele podobnych tematów, o które pytają różni uczniowie lub klasy. Bardzo dobrym pomysłem jest zebranie tych wszystkich pytań i zagadnień oraz opracowanie w formie materiału dla uczniów. Mogą być to e-booki na bardzo wiele różnych tematów. Możemy podzielić się z uczniami wiadomościami dotyczącymi tego, w jaki sposób uczyć się szybciej, jak korzystać z mnemotechnik, jakie sprytne sposoby i porady możemy zaproponować uczniom, aby nauka języka była przyjemniejsza. Jeśli chcemy, możemy nawet opisać swoją własną drogę językową oraz historię z wybranymi elementami naszego życia – tak, aby pokazać uczniom proces, który przeszliśmy, aż do momentu gdy tak bardzo polubiliśmy język angielski. W takich formach poradnikowych możemy także zadawać pytania uczniom do pracy własnej, robić ankiety, zostawiać pola do uzupełnienia przez uczniów i nie tylko.
     
  • E-booki gramatyczne 
    W tej formie możemy tworzyć streszczenia dotyczące wszystkich lub wybranych czasów angielskich i konstrukcji. Dodatkowo, możemy zaprojektować swoje własne zadania lub ćwiczenia dla uczniów z odpowiedziami. Inną możliwością jest stworzenie listy najczęściej zadawanych pytań gramatycznych od uczniów i stworzenie materiału, w którym odpowiadamy na postawione pytania.
     
  • E-booki leksykalne
    Z powodzeniem możemy także tworzyć materiały dotyczące zbioru słów, fraz, konstrukcji, które powinny być opanowane przez uczniów na danym etapie edukacyjnym. Możemy także podpowiadać uczniom listę najczęściej wykorzystywanych słów lub wraz z podziałem na różne części mowy. W takim poradniku mogą być także zawarte ćwiczenia na mówienie oraz takie do pracy w parach lub w grupach.

Sposoby na zaplanowanie materiału

Stworzenie prostego e-booka nie zajmie dużo czasu, jeśli odpowiednio się do tego przygotujemy. Poniższe podpunkty z pewnością pomogą nam w łatwiejszym stworzeniu najlepiej dobranych treści dla naszych uczniów.

Z technicznego punktu widzenia powinniśmy przygotować sobie program do edytowania i do pisania. Bardzo często używa się do tego pakietu Office. Istnieją jednak inne alternatywy, takie jak chociażby LibreOffice lub OpenOffice.

Dodatkowo będzie potrzebne oprogramowanie do otwierania plików PDF. Można skorzystać bezpłatnych programów. Potrzebujemy programu, aby sprawdzić, czy nasz e-book dobrze się otwiera i czy wygląda tak, jakbyśmy chcieli.

Jeśli chcemy dodawać grafiki lub zdjęcia do naszego e-booka, potrzebujemy także dostępu do bezpłatnej bazy zdjęć na określonej licencji. Oto kilka przykładowych banków zdjęć. Jeśli zdecydujemy się na korzystanie z takiego rozwiązania, za każdym razem musimy sprawdzić, czy dane zdjęcie lub grafika może być wykorzystane do użytku uczniów. 
https://www.pexels.com/
https://pixabay.com/pl/
https://unsplash.com/
https://picjumbo.com/

Jeśli chcemy w przyszłości sprzedawać naszego e-booka, musimy użyć zdjęć na licencji bezpłatnej do komercyjnego użycia lub zakupić zdjęcie płatne. Jeśli tego nie zrobimy, narażamy się na to, że autor danego zdjęcia może rościć sobie prawa, a my zostaniemy pociągnięci do odpowiedzialności.
Mimo że istnieje program do edycji e-booków w formacie np. epub, to w tym artykule przedstawiam sposób na najprostszego e-booka, czyli przekonwertowanie pliku z tekstem do formatu PDF. Możemy to zrobić, korzystając bezpośrednio z edytora tekstowego lub skorzystać ze stron internetowych, które zamieniają format doc na format PDF. Oto kilka przykładów: https://www.freepdfconvert.com/pl https://convertio.co/pl/doc-pdf/ 

Powinniśmy jeszcze przemyśleć sposób udostępniania uczniom naszego e-booka. Możemy zrobić to na kilka sposobów. Jednym z łatwiejszych jest przeniesienie pliku na nasz dysk w Google Drive i udostępnienie uczniom linku bezpośredniego do danego pliku. Wtedy uczniowie będą mogli go sobie pobierać. Możemy zrobić to na dwa sposoby. Jeśli chcemy udostępnić nasz e-book tylko kilkunastu osobom, to warto wpisać ich adresy e-mail w odpowiednie pole do udostępniania plików. Jeśli zaś chcemy udostępnić nasz e-book większej liczbie osób, możemy utworzyć jeden ogólny link, w który będzie mógł kliknąć każdy uczeń, aby pobrać materiał. Oczywiście zawsze istnieje niebezpieczeństwo, że uczniowie będą przekazywać sobie dany e-book, nawet gdy poprosimy, aby tego nie robili. To jedno z ryzyk tworzenia e-booków. Mogą być udostępniane każdemu, a my, nauczyciele nie mamy nad tym do końca kontroli. Możemy tylko mieć zaufanie do naszych uczniów, że będą udostępniali naszą pracę tylko określonej grupie osób. O ile oczywiście o to poprosimy. 

Przygotowanie merytoryczne

Gdy najważniejsze kwestie techniczne mamy już za sobą, powinniśmy przemyśleć warstwę merytoryczną. Dajmy sobie kilkanaście minut na zaplanowanie treści całego e-booka. Pomogą przy tym odpowiedzi na poniższe pytania.

Jaki jest cel tego e-booka? Do kogo go kierujemy? Czy będziemy pisać go w języku polskim, czy po angielsku. Jaką formę ma mieć publikacja? Ile stron przewidujemy? Jaki będzie typ tego e-booka? Czy chcemy w nim umieszczać grafiki lub tabelę, czy będzie to tylko tekst? Czy chcemy zamieszczać ćwiczenia dla uczniów do samodzielnej pracy? Czy do e-booka będzie dołączony materiał dodatkowy w formie pliku MP3 lub wideo lub czegokolwiek innego? Jak uczniowie będą mogli się kontaktować z nami, jeśli będą mieli pytania co do treści? Ile czasu możemy poświęcić na przygotowanie takiego materiału? Czy potrzebujemy kogoś do pomocy?...

Dalsza część jest dostępna dla użytkowników z wykupionym planem

Przypisy