Dołącz do czytelników
Brak wyników

Horyzonty anglistyki

22 lutego 2018

NR 3 (Luty 2018)

Chmury słów
W nauczaniu języków obcych

Nauczyciele języków obcych często zastanawiają się, jak zaplanować zajęcia, które będą ciekawe i skuteczne, a jednocześnie ich przygotowanie nie będzie czasochłonne. Pomysłem na takie planowanie zajęć jest wykorzystanie jednego narzędzia na wiele sposobów. Jakie to narzędzie? Chmury słów!

Chmury słów to, jak sama nazwa wskazuje, obrazy utworzone ze słów. Możemy je wygenerować w darmowych kreatorach internetowych, np. strony tagxedo.com, wordle.net, czy wordclouds.com. Ich obsługa jest bardzo prosta, na stronach w odpowiednim miejscu należy wpisać słowa źródłowe, z których chcemy utworzyć grafikę, i kliknąć przycisk generowania. Kreatory oferują wiele opcji edytowania grafik – ich rozmiaru, koloru, czcionek, kształtu, układu i kierunku słów oraz wielu innych. W miejscu, w którym wpisujemy słowa źródłowe, można też wkleić dłuższy tekst lub adres strony internetowej – grafika zostanie utworzona ze słów najczęściej występujących w danym źródle. Utworzone grafiki możemy zapisać na dysku twardym i wykorzystać na zajęciach. 

Chmury sprawdzają się podczas lekcji, gdyż ciekawią uczniów, szczególnie wzrokowców – są kolorowe, mają ciekawe kształty, przykuwają uwagę i motywują do skupienia się na zajęciach. Dodatkowo wspomagają proces uczenia – są narzędziem, które może wspierać uczniów na każdym etapie lekcji, począwszy od rozgrzewki, a kończąc na jej podsumowaniu i pracy domowej. Dzięki prostym w obsłudze kreatorom przygotowanie chmur słów nie wymaga dużego nakładu pracy i nie jest czasochłonne.

Chmura słów to zdecydowanie narzędzie, które ułatwia pracę nauczycielom języków obcych. Grafiki są łatwe w przygotowaniu, a cały proces nie zajmuje dużo czasu, który tak naprawdę oszczędzamy podwójnie – jedna chmura może być wykorzystana na wiele sposobów, np. podczas jednych zajęć, a następnie ponownie wykorzystana podczas rozgrzewek czy powtórek materiału na kolejnych. Nie wspominając o podstawowych zaletach chmur – narzędzie jest dla uczniów atrakcyjne dzięki swojej formie, a wokół niego można budować naprawdę ciekawe i angażujące aktywności, które motywują uczniów do nauki języka. Może Ty też wypróbujesz ze swoją klasą „pochmurną” lekcję?

ROZGRZEWKA

Rozgrzewka to bardzo ważna część zajęć, którą można uatrakcyjnić dzięki chmurom. Poniżej kilka uniwersalnych pomysłów na wykorzystanie tego narzędzia.

  • Poznaj mnie! – nauczyciel tworzy chmurę słów z wyrazami odpowiadającymi jego najważniejszym upodobaniom, np. cinema, Italian food, basketball, cycling. Uczniowie dedukują informację na temat nauczyciela w oparciu o wyświetloną na ekranie lub wydrukowaną chmurę słów i tworzą zdania w parach bądź grupach. Następnie sami tworzą wirtualne lub papierowe chmury słów i przy ich użyciu opowiadają o sobie bądź dedukują informacje na temat innych uczniów.
  • Wybierz kategorię! – nauczyciel tworzy chmurę słów z różnymi kategoriami (odpowiadającymi poziomem grupie), np. food, cinema, housework, school, sports. Uczniowie wybierają kategorie, następnie muszą improwizować – mówić bez przerwy przez określony czas (np. 30/60 sekund), pozostając w danym temacie i używając słownictwa z danego zakresu. Wariacją na temat tej zabawy jest wersja z pytaniami – uczniowie wybierają kategorię i zadają swojemu partnerowi związane z nią pytanie, a ten musi odpowiedzieć w określonym czasie lub przy użyciu konkretnej liczby zdań. W tej aktywności możemy dostosowywać poziom trudności do poziomu grupy, a raz stworzona chmura słów może zostać wykorzystana wiele razy i na wielu poziomach.
  • Opowiedz historię! – patrząc na chmurę słów złożoną z kluczowego słownictwa z ostatniej (bądź kilku ostatnich) lekcji, uczniowie w parach lub grupach tworzą historię – zdanie po zdaniu, jedna osoba po drugiej. Każdy wyraz powinien być użyty tylko raz, a zadaniem uczniów jest wykorzystanie wszystkich wyrazów do stworzenia pełnej historii. 
  • Energetyczne powtórki – chmura słów ze słownictwem z ostatnich zajęć może zostać wykorzystana do gry w kalambury: jeden uczeń wybiera słowo z chmury i stara się je pokazać lub narysować, a reszta grupy ma za zadanie odgadnąć wyraz – za dobre odpowiedzi możemy przyznawać punkty. Ta sama chmura może posłużyć do energetyzującej zabawy „zgadnij słowo”: uczniowie dobierają się w pary, jedna osoba patrzy na chmurę słów, a druga ma zamknięte oczy. Nauczyciel wskazuje słowo na chmurze, pierwsza osoba z pary opisuje wyraz (nie używając go), a osoba z zamkniętymi oczami stara się je odgadnąć. Po poprawnej odpowiedzi para wstaje z krzeseł – nauczyciel może przyznawać punkty za pierwsze miejsce.

PREZENTACJA, PRAKTYKA I PRODUKCJA

Kolejne etapy lekcji, czyli prezentacja, praktyka i produkcja, również dają nauczycielowi wiele możliwości na wykorzystanie opisywanego narzędzia. Przy odpowiednim planowaniu można oprzeć całą lekcję i większość związanych z nią aktywności o jedną lub dwie chmury słów, np.:

  • Dedukowanie celu zajęć  – uczniowie dedukują cel zajęć na podstawie chmury słów z najważniejszymi słowami lub wyrażeniami z lekcji, dyskutują i zgadują, o czym będą się uczyć. Zadanie można odwrócić, czyli przekazać uczniom temat zajęć i poprosić ich o stworzenie własnych chmur słów ze słownictwem, które już znają z danego zakresu. Następnie uczniowie mogą porównać swoje chmury słów do tej stworzonej przez nauczyciela i omówić nowe elementy. Na wyższych poziomach chmura może składać się z wyrazów z dwóch działów tematycznych, dzięki czemu dodatkowo uczniowie mogą dzielić je na kategorie.
  • Wprowadzanie i utrwalanie słownictwa – narzędzie świetnie sprawdza się podczas wprowadzania i utrwalania nowych słów. Raz stworzoną chmurę można wykorzystać w zależności od tematu wiele razy: najpierw do wprowadzenia i omówienia kluczowego słownictwa, następnie do dzielenia nowych słów na kategorie (np. rzeczownik/czasownik lub liczba pojedyncza/mnoga), łączenia lub tworzenia przeciwieństw, dodawania prefiksów i sufiksów. Chmurę można zmodyfikować i – na przykład – wymieszać litery w słowach lub usunąć z nich samogłoski, a zadaniem uczniów jest rozszyfrowanie słów i tworzenie przy ich użyciu zdań.
  • Produkcja słownictwa – uczniowie mogą wykorzystać chmurę z poprzednich aktywności w kilku zabawach, np. banana sentences: dobierają się w pary, jedna osoba wybiera słowo i tworzy z nim zdanie, ale zastępując je słowem banana (n...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Horyzonty Anglistyki"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy